Sexo? Por que non? interpretado por Mercedes Castro, dirixido por Álvaro Lavín e coa música de Anxo Graña, estreábase o 16 de abril de 2010 no Cine Alovi das Pontes de García Rodríguez. Algo máis de dous anos despois Sexo? Por que non? chega á súa función número 100 o vindeiro sábado 6 de outubro, ás 20:30 h., no Teatro Quintero de Sevilla.

Durante estes dous anos Sexo? Por que non? e a súa versión castelá Tengamos el sexo en paz, sumou un número total de 15.000 espectadores na súa xira por Galicia, Euskadi, Castela-A-Mancha, Andalucía, Castela e León, Aragón e nos dous meses nos que fixo temporada en Madrid.

Todo o equipo de Eme2 quere agradecer o traballo de todas as persoas que desenvolveron o espectáculo, así como o apoio e a crítica de todos e cada un dos espectadores que fixeron posible que Sexo? Por que non? acadara as 100 representacións.

Grazas!

Velaquí unha transcrición da gran crítica de Sexo? Por que non? que fan Fabio Barberini e Jorge M. de la Calle para o Praza Pública. O orixinal pode lerse aquí.

Un orgasmo de risas (ou sexa: como falar de sexo entre a comedia e a reflexión)

 Oscar Wilde adoitaba dicir que “se podía falar de cousas serias ós ingleses só coa condición de divertilos”. A mesma fórmula, intimamente comprometida cun discurso ‘político’ que vai máis alá da oposición tradicional (esquemática e dogmaticamente ideolóxica) dereita-esquerda en favor dunha esquerda que se posiciona sempre ó lado dos máis vulnerables, dos “humillados e ofendidos” pola sociedade, representa – dende as súas primeiras obras – un dos aspectos máis entrañables da actividade teatral de Darío Fo. E mentres nestes mesmos días o Premio Nobel de Literatura 1997 se ocupa, xunto a Franca Rame – a súa inseparable compañeira de arte e máis de vida – dunha nova xira da súa obra máis famosa e representativa – aquel Mistero Buffo, resultado dun minucioso labor de investigación sobre as primeiras formas de teatro na Idade Media, en que Fo se serve da voz dos xograres medievais (voceiros, moitas veces, dunha cultura ninguneada e oprimida polos poderes dominantes) para criticar duramente a realidade dos nosos días –, Eme2, o Teatro Principal e aConcellería de Cultura de Santiago de Compostela propuxo, hai unha semana, unha divertida e intelixente adaptación de Sesso? Grazie, tanto per gradire (Sexo? Por que non?, na boa tradución – imposible, de feito, atopar un equivalente do título orixinal – de Sandra Romaris, Emilio Cao “Miluco” e Xocas López), un monólogo – quizais, o menos ‘político’ entre os que Dario Fo escribiu xunto coa súa esposa, aínda que falar de sexo na Italia dos noventa, e mesmo no mundo de hoxe, neses termos, con absoluta normalidade, é igualmente un acto moi político e fondamente revolucionario – que contou coa destacada actuación de Mercedes Castro – ben coñecida polo público galego, entre outras cousas, polo seu papel de Amelia na exitosa serie da TVG “Padre Casares” – e coa dirección do madrileño Álvaro Lavín.

A través dunha alegre “terapia de grupo” – en que se encaran temas como: orgasmo; virxinidade; impotencia; frixidez; primeiras experiencias sexuais; exaculación precoz – a función ofrece unha impactante desmitificación de tódolos tabús que aínda reinan na nosa cultura e que impiden unha visión máis libre da sexualidade e, sobretodo, da relación entre os sexos. Franca Rame e Dario Fo elaboraron este monólogo como adaptación teatral do libro – de grande éxito entre a mocidade italiana dos primeiros anos ’90 – Lo zen e l’arte di scopare (O Zen e a arte de follar) do seu fillo Jacopo, que colaborou cos pais na realización do guión. A obra estreouse en Nápoles (Teatro Bellini) en 1994, máis exactamente o día 1 de decembro (Día da loita mundial contra o SIDA), e naquela ocasión, Franca Rame regalou ós primeiros cen estudantes que se presentaron á billeteira do teatro a entrada para a función xunto cun condón, sinal do que constitúe o recurso máis valioso e irrenunciable do teatro desta parella de artistas italianos, ou sexa: o compromiso civil, o compromiso con espertar e difundir entre os espectadores o coñecemento e a consciencia dos máis urxentes probemas da sociedade, sexan polícos ou, como no caso desta función, relacionados coa saúde colectiva. Quizais por iso, ou quizais por unha fermosa evocación da ‘primeira vez’ de Adán e Eva no Paraiso terrestre que se enfrontan cun ben raro demo “disfrazado de fermosura” – episodio encantador que descende dunha tradición moi antiga e que xa servira como suxeito para un dos contos do Decameron de Boccaccio –, ou quizais, e máis simplemente, porque na Italia daquela – onde para un adolescente os unicos recursos en tema de educación sexual eran por unha banda os curas e por outra banda as revistas pornográficas – falar de sexo (aínda que con grande intelixencia e ironía) era tan incómodo como falar aquí de memoria histórica, o espectáculo chocou coa estupidez da censura que chegou a prohibir a función ós menores de 18 anos.

A pesar de ter case 20 anos, o texto nada perdeu do seu poder comunicativo e da actualidade dos seus temas. A adaptación que Julio Salvatierra levou a cabo para Eme2 (a compañía encabezada por Mercedes Castro e álvaro Lavín) captura e devolve inalterada a forte carga ‘pedagóxica’ e social deste monólogo, a pesar do feito de que a mesma Mercedes Castro, nunha entrevista dada despois da primeira data da xira deste espectáculo (exactamente no Teatro Principal compostelán, en maio de 2010) declarou: “Non pretendemos educar, senón que a xente se divirta, e se alguén saca conclusións alá cadaquén con elas” (entrevista a “La Voz de Galicia”, 8.5.2010). A actriz galega agasallou ó público compostelán que acudiu o domingo pasado con esta ‘velada de sexo’ unha proba de actuación das mellores, interpretando, cun sentido do ritmo e con tempos cómicos non comúns, todas as personaxes que – segundo unha característica propia do estilo dos dous actores italianos e do seu “teatro narrativo” – poboan o texto: Adán e Eva, un anxo, Yahvé-Deus, “un famoso cirurxián”, Rosalía (unha morena imponente), a irmá da protagonista (de nome Aurora), unhas cantas amigas da infancia e algúns fillos delas, e incluso a mesma Mercedes Castro. Unha das máis interesantes modificacións introducidas nesta adaptación é que ó comezo da función a voz (fóra do escenario) do productor do espectáculo (gravada por Anxo Graña) anuncia que, por unha indisposición – unha ‘inflamación vaxinal’ como aclarará a mesma actriz poucos minutos despois –, Mercedes Castro non actuará e que será substituida pola súa irmá, a mesma Mercedes, que fai a súa entrada ó escenario arroupada nun traxe lixeiramente demodé (deseñado por Curro Garabal), e, amosando unha actitude a medio camiño entre a ilusión de actuar e o receo polo asunto a desenvolver, a actriz galega parece lanzar un guiño – coa personaxe de Aurora, a sua irmá – ós que xa están acostumados a vela no papel, un pouco severo pero moi materno, de Amelia, a ama de chaves do padre Casares. Cada vez máis desinhibida ó avanzar do espectáculo – que culminará nunha divertida ‘clase de orgasmo’ – Mercedes móvese no espazo escénico, moi sobrio, deseñado por Curro Garabal e iluminado por Afonso Castro, e interactúa coas gravacións (Carlos de Inglaterra, un señor de Bolonia, a súa mesma nai) de Anxo Graña (a quen se debe tamén a escolla dos temas musicais que acompañan os momentos máis importantes da función).

O monólogo procede así ata a fin, sen caer nin unha soa vez na vulgaridade ou na banalidade, regalándonos un orgasmo de risas e ó mesmo tempo abréndonos os ollos sobre algunhas verdades que, quizais polo agobio da nosa vida moderna, ás veces pasan desapercebidas: en cada recuncho do mundo, os seres humanos seguen facéndose dano uns ós outros con guerras e violencias de topo tipo, e o progreso científico e tecnolóxico non se acompaña dunha renovación igualmente profunda no campo da ética e do espírito; o amor, en certo sentido, pode facer de antídoto para a violencia. Falar de sexo, polo tanto, é para Franca Rame (e con ela para Mercedes Castro) o mesmo que falar de amor, porque o sexo faille ben ó amor, mellora a comunicación e a harmonía entre as persoas. Entre comedia e reflexión o espectáculo fala, si, de sexo, pero é tamén un monólogo tenro sobre as relacións físicas e sentimentais. De vez en cando o ton sube, faise máis cru sobretodo cando saen temas como o aborto, unha realidade moi actual, xa se sabe, para os galegos que o domingo pasado asistiron á función (e aínda que no espectáculo o discurso se dirixa só ó Papa, é dificil non pensar no PP e a súa ‘cruzada’ contra o aborto); ou a violación, tema este especialmente importante para Franca Rame, que en marzo de 1973 – por unha represalia política – foi raptada e violada por un grupo de extrema dereita; esta dramática vivencia persoal foi levada pola actriz ó escenario nunha obra de 1981 titulada Lo stupro (A violación).

Sexo, risos, reflexión e tamén un convite a valorar a mensaxe de fundamental igualdade que transmite este texto, a non considerar o amor como un feito mecánico, a non interpretar as relacións entre os sexos como unha relación de poder entre un macho dominate e unha femia dominada.

FABIO BARBERINI / JORGE M. DE LA CALLE

Santiago de Compostela, 2 de marzo de 2012.- O florido pénsil conseguiu tres nominacións para os María Casares en dúas das categorías máis importantes dos galardóns do teatro galego: a proposta de Emedous sobre a escola do franquismo optará ao premio ao mellor espectáculo do ano, e os actores Antonio Durán Morris e Josito Porto ao de mellor actor protagonista.

O nome dos nomeados foi desvelado onte nunha festa da Asociación de Actores e Actrices de Galicia, e os recoñecementos entregaranse o 3 de abril no Teatro Rosalía de Castro da Coruña, un dos múltiples escenarios que O florido pénsil encheu nos últimos meses. Eme2 quere aproveitar a ocasión para felicitar a todos os profesionais do teatro galego que optan aos galardóns e para agradecer o seu apoio durante os meses que xa dura esta aventura.

Completan o elenco Xosé Manuel Olveira Pico, Federico Pérez e Alfonso Agra. Baixo a dirección de Fernando Bernués e Mireia Gabilondo, dan forma a un espectáculo que volve aos escenarios en  2012 tras pechar 2011 cun rexistro de 12.000 espectadores en 23 funcións. O florido pénsil conta as vicisitudes dun grupo de rapaces sometidos á absurda e ilóxica brutalidade do sistema educativo que dominou a España da posguerra. A través dos seus protagonistas descóbrese un fresco no que se suceden as tribunas desde as que o franquismo aleccionaba á poboación: en primeiro lugar, a escola, centro de operacións fundamental para a propaganda do ideario fascista; máis tarde, o cinema de barrio, a radio familiar, a igrexa e a prensa. Pola obra pasan heroes das películas, mestres casposos, mozos máis ou menos espabilados, Roberto Alcázar, o NO-DO, o Tebeo e os curas. O texto foi adaptado por Sandra Romarís, Emilio Cao e Xocas López para Eme2 para a súa posta en escena en galego, acomodándoo tamén ás especificidades da época en Galicia.

Santiago de Compostela, 27 de febreiro de 2012.- O florido pénsil, o espectáculo de Emedous sobre a escola do franquismo que revolucionou o ano pasado o panorama teatral galego, representarase sábado 3 de marzo no Auditorio Municipal Gabriel García Márquez, en Mera (Oleiros), ás 20.30 horas. A obra volve aos escenarios en  2012 tras pechar 2011 cun rexistro de 12.000 espectadores en 23 funcións, e está protagonizada por cinco dos mellores actores da escena galega: Antonio Durán Morris, Xosé Manuel Olveira Pico, Josito Porto, Alfonso Agra e Federico Pérez poñen cara ás vivencias entre cómicas, duras e tenras dun grupo de rapaces na escola do franquismo.

O cartel de aforo completo foi unha constante na primeira xira de O florido pénsil. A proposta, que adapta o galego un texto de Andrés Sopeña e dirixen Fernando Bernués e Mireia Gabilondo, tivo mesmo que habilitar datas suplementarias en varios teatros para satisfacer a petición do público. Para a súa produción Emedous contou coa colaboración da Axencia Galega das Industrias Culturais (Agadic) e co apoio do Centro Dramático Galego.

O florido pénsil conta as vicisitudes dun grupo de rapaces sometidos á absurda e ilóxica brutalidade do sistema educativo que dominou a España da posguerra. A través dos seus protagonistas descóbrese un fresco no que se suceden as tribunas desde as que o franquismo aleccionaba á poboación: en primeiro lugar, a escola, centro de operacións fundamental para a propaganda do ideario fascista; máis tarde, o cinema de barrio, a radio familiar, a igrexa e a prensa. Pola obra pasan heroes das películas, mestres casposos, mozos máis ou menos espabilados, Roberto Alcázar, o NO-DO, o Tebeo e os curas. O texto foi adaptado por Sandra Romarís, Emilio Cao e Xocas López para Eme2 para a súa posta en escena en galego, acomodándoo tamén ás especificidades da época en Galicia.

Santiago de Compostela, 20 febreiro de 2012. Sexo? Por que non?, o espectáculo de Eme2 protagonizado por Mercedes Castro e dirixido por Álvaro Lavín, volve a Santiago de Compostela case despois de dous anos e tras unha xira exitosa de medio cento de funcións por Galicia e o resto de España. A adaptación ao galego deste texto de Dario Fo, Franca Rame e Jacopo Fo, toda unha lección maxistral da importancia do sexo nas nosas vidas, estará no Teatro Principal compostelán o venres 24 e o sábado 25 ás 21.00h, e o domingo 26 ás 20.00h. As entradas xa están á venda en entradas.novagaliciabanco.com.

Con Mercedes Castro sobre as táboas e baixo a dirección de Álvaro Lavín, o espectáculo é unha comedia trepidante na que desde Adán e Eva ata os nosos días se mostran situacións cotiás en torno ao encontro carnal e ao pouco que del sabemos na sociedade occidental. A obra pregúntase por que, se o sexo é algo tan central nas nosas vidas, case nunca falamos del máis que desde os complexos e o estereotipo, e faino fuxindo do chiste fácil e do bombardeo pornográfico. Un grupo de novos creadores, comandado por Lavín e Castro, faise cargo da parte artística desta aposta de Eme2. 

Santiago de Compostela, 20 de febreiro de 2012.- O florido pénsil, o espectáculo de Emedous sobre a escola do franquismo que revolucionou o ano pasado o panorama teatral galego, representarase o venres 24 e o sábado 25 no Centro Cultural Novacaixagalicia de Vigo, ás 20.30 horas. As entradas están xa á venda en entradas.novagaliciabanco.es. A obra volve aos escenarios en  2012 tras pechar 2011 cun rexistro de 12.000 espectadores en 23 funcións, e está protagonizada por cinco dos mellores actores da escena galega: Antonio Durán Morris, Xosé Manuel Olveira Pico, Josito Porto, Alfonso Agra e Federico Pérez poñen cara ás vivencias entre cómicas, duras e tenras dun grupo de rapaces na escola do franquismo.

O cartel de aforo completo foi unha constante na primeira xira de O florido pénsil, en funcións como a única que se puido ver en Vigo en 2011. A proposta, que adapta o galego un texto de Andrés Sopeña e dirixen Fernando Bernués e Mireia Gabilondo, tivo mesmo que habilitar datas suplementarias en varios teatros para satisfacer a petición do público. Para a súa produción Emedous contou coa colaboración da Axencia Galega das Industrias Culturais (Agadic) e co apoio do Centro Dramático Galego.

O florido pénsil conta as vicisitudes dun grupo de rapaces sometidos á absurda e ilóxica brutalidade do sistema educativo que dominou a España da posguerra. A través dos seus protagonistas descóbrese un fresco no que se suceden as tribunas desde as que o franquismo aleccionaba á poboación: en primeiro lugar, a escola, centro de operacións fundamental para a propaganda do ideario fascista; máis tarde, o cinema de barrio, a radio familiar, a igrexa e a prensa. Pola obra pasan heroes das películas, mestres casposos, mozos máis ou menos espabilados, Roberto Alcázar, o NO-DO, o Tebeo e os curas. O texto foi adaptado por Sandra Romarís, Emilio Cao e Xocas López para Eme2 para a súa posta en escena en galego, acomodándoo tamén ás especificidades da época en Galicia.

O elenco

Para levar ás táboas O florido pénsil, Eme2 reuniu a cinco dos mellores actores da escena galega. Xosé Manuel Olveira Pico é un dos rostros máis recoñecibles da profesión, con vinte montaxes do Centro Dramático Galego (CDG), innumerables obras de teatro e a participación en series televisivas do éxito de Mareas vivas ou o Padre Casares. No seu haber conta con tres premios María Casares.

Pola súa banda, Antonio Durán Morris, coñecido en todo o país polo seu papel de Cuñado en Pratos combinados e de Alcalde en Padre Casares, dous dos seriais máis exitosos da historia da televisión galega, participou tamén en numerosos espectáculos teatrais, coma o Enfermo imaxinario do CDG, nas súas primeiras temporadas.

Federico Pérez, o máis novo, fíxose coñecido pola súa interpretación de Josito na serie Padre Casares, e participou en películas como 18 comidas. Tamén coñecido polos seus traballos televisivos, nomeadamente en Pratos combinados, é Josito Porto, que conta cun María Casares por Sexismunda. Mentres, Alfonso Agra participou en numerosas montaxes do CDG (do Incerto señor don Hamlet a Woycek), múltiples espectáculos teatrais desde os anos oitenta, media ducia de longametraxes cinematográficos e series televisivas da importancia de Libro de familia ou Mareas vivas.

A dirección

Fernando Bernués e Mireia Gabilondo son unha parella de directores vencellados á compañía vasca Tanttaka. Os dous teñen impulsado en conxunto ou por separado numerosas montaxes de xéneros ben distintos. Mais alá do teatro, Gabilondo destaca polas súas direccións dos espectáculos de danza da compañía Kukkai, renovadora da danza tradicional vasca. Bernués ten dirixido numerosas compañías e numerosos actores en todo o Estado, e a súa unión con Galicia vén a través de Manuel Rivas, de quen dirixiu A man dos paíños.

Santiago de Compostela, 13 de febreiro de 2012.- O florido pénsil, o espectáculo de Emedous sobre a escola do franquismo que revolucionou o ano pasado o panorama teatral galego, representarase o venres e o sábado no Barco de Valdeorras e en Ferrol, respectivamente. A obra volve aos escenarios en  2012 tras pechar 2011 cun rexistro de 12.000 espectadores en 23 funcións, e está protagonizada por cinco dos mellores actores da escena galega: Antonio Durán Morris, Xosé Manuel Olveira Pico, Josito Porto, Alfonso Agra e Federico Pérez poñen cara ás vivencias entre cómicas, duras e tenras dun grupo de rapaces na escola do franquismo.

Horarios

O florido pénsil poderá verse no teatro Lauro Olmo do Barco de Valdeorras o próximo venres 17 ás 21.00 horas. Mentres, a representación ferrolá terá lugar no teatro Jofre o sábado 18 ás 20.30 horas.

O cartel de aforo completo foi unha constante na primeira xira de O florido pénsil. A proposta, que adapta o galego un texto de Andrés Sopeña e dirixen Fernando Bernués e Mireia Gabilondo, tivo mesmo que habilitar datas suplementarias en varios teatros para satisfacer a petición do público. Para a súa produción Emedous contou coa colaboración da Axencia Galega das Industrias Culturais (Agadic) e co apoio do Centro Dramático Galego.

O florido pénsil conta as vicisitudes dun grupo de rapaces sometidos á absurda e ilóxica brutalidade do sistema educativo que dominou a España da posguerra. A través dos seus protagonistas descóbrese un fresco no que se suceden as tribunas desde as que o franquismo aleccionaba á poboación: en primeiro lugar, a escola, centro de operacións fundamental para a propaganda do ideario fascista; máis tarde, o cinema de barrio, a radio familiar, a igrexa e a prensa. Pola obra pasan heroes das películas, mestres casposos, mozos máis ou menos espabilados, Roberto Alcázar, o NO-DO, o Tebeo e os curas.

O texto foi adaptado por Sandra Romarís, Emilio Cao e Xocas López para Eme2 para a súa posta en escena en galego, acomodándoo tamén ás especificidades da época en Galicia.

O elenco

Para levar ás táboas O florido pénsil, Eme2 reuniu a cinco dos mellores actores da escena galega. Xosé Manuel Olveira Pico é un dos rostros máis recoñecibles da profesión, con vinte montaxes do Centro Dramático Galego (CDG), innumerables obras de teatro e a participación en series televisivas do éxito de Mareas vivas ou o Padre Casares. No seu haber conta con tres premios María Casares.

Pola súa banda, Antonio Durán Morris, coñecido en todo o país polo seu papel de Cuñado en Pratos combinados e de Alcalde en Padre Casares, dous dos seriais máis exitosos da historia da televisión galega, participou tamén en numerosos espectáculos teatrais, coma o Enfermo imaxinario do CDG, nas súas primeiras temporadas.

Federico Pérez, o máis novo, fíxose coñecido pola súa interpretación de Josito na serie Padre Casares, e participou en películas como 18 comidas. Tamén coñecido polos seus traballos televisivos, nomeadamente en Pratos combinados, é Josito Porto, que conta cun María Casares por Sexismunda. Mentres, Alfonso Agra participou en numerosas montaxes do CDG (do Incerto señor don Hamlet a Woycek), múltiples espectáculos teatrais desde os anos oitenta, media ducia de longametraxes cinematográficos e series televisivas da importancia de Libro de familia ou Mareas vivas.

A dirección

Fernando Bernués e Mireia Gabilondo son unha parella de directores vencellados á compañía vasca Tanttaka. Os dous teñen impulsado en conxunto ou por separado numerosas montaxes de xéneros ben distintos. Mais alá do teatro, Gabilondo destaca polas súas direccións dos espectáculos de danza da compañía Kukkai, renovadora da danza tradicional vasca. Bernués ten dirixido numerosas compañías e numerosos actores en todo o Estado, e a súa unión con Galicia vén a través de Manuel Rivas, de quen dirixiu A man dos paíños.